بجيل : با فتح باى ابجد و كسر جيم بر وزن امير به معنى والامقام و بزرگ‌منزلت نام پدر علىّ ابن بجيل است كه شيخ « 1 » او را در شمار اصحاب امام صادق عليه السّلام آورده است . و بعضى آن را با ضمّ با و فتح جيم بر وزن زبير ضبط كرده‌اند . بحّاث : با فتح باى ابجد و تشديد حاى بىنقطه و در آخر ثاى ثخذ كنجكاو را گويند ؛ خواه در امور عاديه باشد و خواه در موضوع‌هاى علميّه و دينيّه و آن نام بحّاث بن ثعلبهء صحابى است . بحّاثى : با ضبط پيش منسوب است به بحّاث و آن لقب ابو جعفر محمّد بن اسحاق بن علىّ ابن داود بن حامد زوزنى است از تواناترين شعرا در نكوهيدن و عيب مردم گفتن . و چنين نويسند كه هيچ‌كس از اكابر و فقيهان و ديگر طبقات از هجوش سالم نماند و خود گفت : « من هرآن‌كس را كه ديدم صورت هجوش در دلم نقش بست و او را هجو كردم مگر قاضى ساعد بن محمّد را كه هروقت در حسن عبادت و كمال فضيلتش نگريستم از خدا شرم كردم كه او را هجو كنم » . و براى نمونه نه از هجايش بلكه از طبع هرزه درايش بيتى چند آرم : و لما رأيت الفقر ضربة لازب * و لم يك لى فى الكف عقد على نقد و لا لى غلام قد يناك و لم يكن * سبيل الى الترك المكحلة الجرد شريت قبيحا من بنى الهند اسودا * و نيك الهنود السود خير من الجلد بحّاثى را تصانيفى است و شرح ديوان بحترى او از بهترين آثار اوست و در سال 463 در غزنه از جهان برفت . بحترى « 2 » : با ضمّ باى ابجد و سكون حاى بىنقطه و ضمّ تاى قرشت منسوب است به بحتر به معنى كوتاه‌اندام و بحتر نام يكى از نياكان ابو عباده وليد بن عبيد بن يحيى طايى است از فحول شعراى عرب و معاصر با ابو تمام و اشعارش را سلاسل الذهب ( زنجيرهاى طلا ) گويند و هرگاه وصف را يكى از فنون شعر به شمار آريم - چنان‌كه هست - قصيدهء بحترى در وصف ايوان كسرى كه مطلعش اين است : حضرت رحلى الهموم فو * جهت الى ابيض المدائن عنسى از بهترين قصايد اوست . و بحترى كتابى در حماسه پرداخت نظير كتاب حماسهء ابو تمام . و نيز كتابى در معانى شعر . و ديوان شعر او را ابو بكر صولى در دو مجلّد جمع كرد و بحترى در سال 284 درگذشت و ابو البحترى كنيت مردى است كه با تنى چند از مردم قومش بر قبر حاتم طائى فرود آمد به شرحى كه مسعودى در مروج الذهب داستان افسانه مانند او را نوشته است .

--> ( 1 ) - شيخ طوسى محمّد بن قيس بجلى را از اصحاب امام جعفر صادق عليه السّلام دانسته . و نجاشى مىنويسد كه : « وى مردى ثقه و از بزرگان شهر كوفه بوده است » . لكن مامقانى در رجال خود دربارهء وى شك كرده است . و نيز ابو عبد اللّه مغيرة بن سعيد بجلى كوفى از پيشوايان فرقهء معتزله گفتند : « ما منكر توانايى خداوند نيستيم ولى رجعت و بازگشت مردگان را نه باور داريم و نه دروغ مىدانيم » . ( 2 ) - بحترى : از شاعران توانا و بلندآوازه است . از ابو العلاء معرّى پرسيدند از ميان سه تن شاعر بحترى و متنبّى و ابو تمام كدام شاعرترند ؟ گفت : « متنبّى و ابو تمام در شمار -